ความหึงหวงในอิสลามไม่ใช่ความระแวงหรือการควบคุมกันจนเกินเลย แต่เป็นความรับผิดชอบของผู้นำครอบครัวที่มีต่อสิ่งที่อัลลอฮ์ทรงห้าม หะดีษบทหนึ่งใช้ถ้อยคำที่หนักแน่นมากเพื่อเตือนผู้ที่ละเลยหน้าที่นี้โดยสิ้นเชิง
ข้อความจากต้นฉบับ
الديوث لا يدخل الجنة
“คนไร้ศักดิ์ศรี (ดัยยุูซ) จะไม่ได้เข้าสวรรค์”
ความหมายของ الديوث (ดัยยูซ)
ตามที่ระบุไว้ในโพสต์ต้นฉบับ คำว่า الديوث หมายถึง ชายที่ไม่มีความหึงหวงในสิ่งที่อัลลอฮฺทรงห้าม ปล่อยปละละเลยความไม่เหมาะสมหรือความชั่วในครอบครัวของตน โดยไม่ตักเตือนหรือปกป้องศักดิ์ศรี หรือคนที่รู้แล้วว่าเป็นสิ่งที่ฮารอม แต่ยังละเลยให้ครอบครัวกินสิ่งที่ฮารอม เช่น เงินฮารอม อาหารฮารอม การแต่งกายเปิดเอารัต และอื่น ๆ
จะเห็นว่าคำนี้ไม่ได้หมายถึงชายที่ดูแลครอบครัวไม่สมบูรณ์แบบทุกจุด แต่หมายถึงคนที่รู้ว่าเป็นความชั่วแล้วยังเลือกที่จะเพิกเฉย ทั้งที่อยู่ในฐานะที่สามารถเตือนและปกป้องได้
ความหึงหวงที่อิสลามต้องการ
ความหึงหวงในที่นี้คือความหวงแหนในศักดิ์ศรีและศาสนาของคนในครอบครัว ไม่ใช่การสงสัยกันอย่างไร้เหตุผลหรือการจำกัดสิทธิของผู้อื่น แต่คือการยืนหยัดในสิ่งที่ถูกต้องเมื่อเห็นสิ่งที่ไม่ควรเกิดขึ้นในบ้าน โดยเริ่มจากการเตือนด้วยความนุ่มนวลก่อนเสมอ
ครัวเรือนคือความรับผิดชอบ ไม่ใช่การปล่อยปละ
- ตรวจสอบแหล่งที่มาของรายได้ — อาหารและทรัพย์ที่ฮารอมย่อมส่งผลต่อการเลี้ยงดู
- เตือนด้วยความเมตตา — การตักเตือนที่ถูกวิธีดีกว่าการปล่อยให้ความผิดพลาดกลายเป็นความเคยชิน
- ไม่ใช้คำนี้กล่าวหาผู้อื่น — เป็นถ้อยคำหนัก ใช้เพื่อเตือนตัวเองและเข้าใจขอบเขตหน้าที่ ไม่ใช่เพื่อประณามคนอื่น
- เริ่มจากความรู้ — ระบุสิ่งที่ฮารอมให้ชัดก่อนจะตักเตือน เพราะการเตือนผิดเรื่องอาจสร้างความเสียหายมากกว่าที่คิด
เรื่องที่ต้องระวัง
การนำหะดีษบทนี้ไปใช้ตัดสินผู้อื่นเป็นเรื่องละเอียดอ่อน เพราะแต่ละครอบครัวมีบริบทแตกต่างกัน และบางกรณีก็เป็นเรื่องฟิกฮ์ปลีกย่อยที่ต้องพิจารณาตามสถานการณ์จริง รายละเอียดเช่นนี้ควรสอบถามผู้รู้ ไม่ควรฟันธงเองจากข้อความเพียงบรรทัดเดียว
ประเด็นเรื่องความรับผิดชอบในครอบครัวยังเชื่อมโยงกับบทความของเราเรื่อง 10 ปัญหาหลักที่ทำให้ครอบครัวแตกแยก แม้จะรักกันแค่ไหน
บทสรุป
หะดีษบทนี้เตือนใจเรื่องความรับผิดชอบ ไม่ใช่เรื่องการจับผิด เพราะหัวใจของมันคือการไม่ปล่อยให้สิ่งที่อัลลอฮ์ทรงห้ามกลายเป็นเรื่องปกติในบ้าน ผู้ที่เป็นผู้นำครอบครัวจึงควรเริ่มจากการดูแลรายได้ อาหาร และสภาพแวดล้อมในบ้านของตัวเองก่อน แล้วจึงเตือนผู้อื่นด้วยความเมตตาและความรู้
Risalah Radio สถานีวิทยุสาส์นคุณธรรม FM 97.25 Mhz.