คำว่า “ตรวจสอบตัวเอง” หรือการมุหาสะบะฮ์ เป็นหัวใจของคำเตือนที่ท่านอิมามอิบนุอุษัยมีน (ขออัลลอฮ์ทรงเมตตาท่าน) ฝากไว้ เพราะเมื่อใดที่หัวใจไม่หวั่นไหวต่ออัลกุรอาน ผู้ที่ควรถูกตั้งคำถามก่อนคือตัวเราเอง ไม่ใช่ตัวบทหรือผู้ที่อ่านให้เราฟัง
คำกล่าวของอิมามอิบนุอุษัยมีน (ขออัลลอฮ์ทรงเมตตาท่าน)
“เมื่อท่านเห็นว่าหัวใจของท่านไม่รู้สึกสะเทือนหรือไม่หวั่นไหวเมื่อได้ฟังอัลกุรอาน ก็จงตำหนิและตรวจสอบตัวเองเถิด เพราะแท้จริงอัลลอฮ์ได้ทรงแจ้งว่า หากอัลกุรอานนี้ถูกประทานลงมายังภูเขาแล้ว แน่นอนภูเขานั้นจะต้องแตกสลายออกเป็นเสี่ยง ๆ”
ท่านยังอ้างถึงความหมายของอายะฮ์ อัลหัชรฺ โองการที่ 21 ซึ่งกล่าวถึงความยิ่งใหญ่และอานุภาพของอัลกุรอานที่มีต่อหัวใจของผู้ศรัทธา
ทำไมต้องเริ่มจากการตรวจสอบตัวเอง
การอ่านอัลกุรอานเป็นอิบาดะฮ์ที่ให้ผลกับหัวใจโดยตรง แต่ผลนั้นจะเกิดขึ้นได้ก็ต่อเมื่อหัวใจเปิดรับ หากเราชอบตำหนิว่าผู้อ่านเสียงไม่ไพเราะ สถานที่ฟังไม่เงียบ หรือเวลาไม่เหมาะ เราอาจพลาดต้นเหตุที่แท้จริงที่อยู่ข้างในตัวเอง การหันกลับมาถามตัวเองจึงเป็นก้าวแรกของการรักษา
คำสอนนี้สอดคล้องกับคำเปรียบเทียบที่ว่าหัวใจคือภาชนะ จงเติมด้วยอัลกุรอาน เพราะภาชนะที่เต็มไปด้วยสิ่งอื่นย่อมไม่มีที่ว่างให้ถ้อยคำของอัลลอฮ์ได้เข้าไป তৈরিความสั่นสะเทือน
วิธีตรวจสอบหัวใจของตัวเอง
- ถามตัวเองก่อนตำหนิผู้อื่น เมื่อฟังอัลกุรอานแล้วไม่รู้สึกอะไร ให้เริ่มสำรวจสภาพหัวใจของตนเองก่อน
- ทานบัญชีการงานประจำวัน ทบทวนการละหมาด การพูด และการกระทำของวันว่าได้ปิดกั้นหัวใจหรือไม่
- เช็กความสะอาดของรายได้ เพราะสิ่งที่หะรอมย่อมกัดกร่อนความโปร่งใสของหัวใจ
- ลดความวุ่นวายในชีวิต ให้เวลากับการเงียบและรำลึกถึงอัลลอฮ์มากขึ้น
- เรียนรู้ความหมายของสิ่งที่อ่าน เพื่อหัวใจได้เข้าใจถ้อยคำที่ผ่านเข้ามา
บทสรุป
อัลกุรอานไม่เคยหยุดส่งผลต่อหัวใจ สิ่งที่เปลี่ยนไปคือความพร้อมของเรา คำกล่าวของอิมามอิบนุอุษัยมีน (ขออัลลอฮ์ทรงเมตตาท่าน) จึงเป็นการเชิญชวนให้ทุกคนหันมาทานบัญชีตัวเองอย่างจริงใจ เพราะหัวใจที่บริสุทธิ์จะกลับมาสั่นไหวต่อถ้อยคำของอัลลอฮ์ (ซ.บ.) อีกครั้ง ขออัลลอฮ์ทรงประทานหัวใจที่อ่อนโยนและตื่นตัวต่ออัลกุรอานแก่เราทุกคน
Risalah Radio สถานีวิทยุสาส์นคุณธรรม FM 97.25 Mhz.