คำกล่าวที่ว่า “ชัยฏอนมิได้หวาดกลัวการอ่านอัลกุรอาน แต่หวาดกลัวมนุษย์ที่อ่านแล้วเข้าใจ และนำสัจธรรมไปปฏิบัติ” ชี้ให้เห็นความแตกต่างระหว่างการอ่านเพื่อให้ครบจำนวน กับการอ่านที่นำไปสู่ความเข้าใจและการเปลี่ยนแปลง อัลกุรอานมิใช่เพียงคัมภีร์สำหรับการอ่านเพื่อรับผลบุญ หากแต่เป็นแหล่งแห่งทางนำที่ปลุกจิตสำนึก พัฒนาสติปัญญา และสร้างภูมิคุ้มกันทางความคิดให้มนุษย์สามารถจำแนกความจริงออกจากความเท็จได้
เหตุใดความเข้าใจจึงเป็นภัยต่อการล่อลวง
เมื่อมนุษย์เข้าใจสัจธรรม อำนาจของการล่อลวงย่อมถูกท้าทายด้วยความรู้ ศรัทธา และการใคร่ครวญ ชัยฏอนจึงไม่ได้ต้องการเพียงให้มนุษย์ห่างไกลจากการอ่าน แต่ต้องการให้มนุษย์ห่างไกลจากการเข้าใจและดำเนินชีวิตตามทางนำของอัลลอฮ์
เพราะการอ่านที่ปราศจากความเข้าใจ อาจกลายเป็นเพียงกิจวัตรที่ผ่านไปแล้วผ่านมา ในขณะที่การอ่านที่ตามด้วยความเข้าใจจะกลายเป็นแสงสว่างที่ช่วยให้มนุษย์มองเห็นทางแยกของชีวิตชัดเจนขึ้น และเมื่อใดที่มนุษย์เลือกทางถูกด้วยความรู้ตัว การล่อลวงก็ยากจะจูงใจเขาได้
อ่านเพื่อรับผลบุญ กับการอ่านเพื่อเปลี่ยนชีวิต
ทั้งสองอย่างไม่ใช่ของที่ขัดแย้งกัน ผู้ศรัทธาพึงอ่านอัลกุรอานด้วยความเคารพและหวังผลบุญ ขณะเดียวกันก็พึงมอบเวลาส่วนหนึ่งเพื่อทำความเข้าใจความหมายของสิ่งที่อ่าน ดังคำกล่าวที่ว่า “อัลกุรอานที่ถูกอ่านอาจสร้างความประทับใจ แต่อัลกุรอานที่ถูกเข้าใจและปฏิบัติ ย่อมสร้างการเปลี่ยนแปลงในชีวิต”
ข้อความข้างต้นไม่ได้ลดคุณค่าของการอ่าน แต่เชื้อเชิญให้เราเติมความเข้าใจลงไปในการอ่านนั้น เพื่อให้ทุกหน้าของอัลกุรอานหล่อหลอมความคิด ความรู้สึก และการตัดสินใจของเราในแต่ละวัน
เริ่มต้นอย่างไรให้อัลกุรอานนำทางชีวิต
การเปลี่ยนจากการอ่านแบบผ่านตาไปสู่การอ่านที่สัมผัสหัวใจ ไม่จำเป็นต้องเริ่มจากสิ่งใหญ่โต ลองเริ่มจากกิจวัตรง่าย ๆ เหล่านี้
- กำหนดเวลาสม่ำเสมอในแต่ละวัน เช่น หลังละหมาดหรือก่อนนอน แล้วรักษาเวลาให้มั่นคง
- อ่านพร้อมศึกษาคำแปลและคำอธิบายความหมายจากแหล่งที่เชื่อถือได้ ไม่เดาความหมายด้วยตนเอง
- ตั้งคำถามกับสิ่งที่อ่านว่า บทเรียนนี้สอนอะไรกับชีวิตของเราในวันนี้
- เลือกบทเรียนหนึ่งเรื่อง แล้วนำไปปฏิบัติจริงจนเป็นนิสัย ก่อนจะเพิ่มเรื่องต่อไป
- ศึกษาเรียนรู้กับผู้รู้ และแลกเปลี่ยนความเข้าใจกับเพื่อนร่วมศรัทธา
แนวคิดเรื่องการอ่านให้หัวใจเปลี่ยนตามทางนำ ปรากฏในบทความก่อนหน้าของเราด้วย คือ อ่านอัลกุรอานให้มากกว่าจำนวนหน้า แต่ให้หัวใจเปลี่ยนตามทางนำ
บทสรุป
จงอย่าเป็นเพียงผู้อ่านอัลกุรอาน แต่จงเป็นผู้ที่ให้อัลกุรอานนำทางชีวิต คัมภีร์ที่ถูกอ่านอาจสร้างความประทับใจ แต่คัมภีร์ที่ถูกเข้าใจและปฏิบัติย่อมสร้างการเปลี่ยนแปลง ขอให้ทุกการอ่านของเรานำไปสู่หัวใจที่ตื่นรู้ และชีวิตที่ก้าวเดินตามทางนำของอัลลอฮ์
Risalah Radio สถานีวิทยุสาส์นคุณธรรม FM 97.25 Mhz.