ท่านเราะสูลุลลอฮ์ ﷺ กล่าวว่า: ความสุข 4 ประการ และความอัปมงคล 4 ประการ เป็นหะดีษที่ชี้ให้เห็นว่าความสุขความทุกข์ของมนุษย์จำนวนมากผูกอยู่กับสิ่งแวดล้อมใกล้ตัว โดยเฉพาะครอบครัว เพื่อนบ้าน และที่อยู่อาศัย ซึ่งล้วนส่งผลต่อจิตใจและศาสนาของเราทุกวัน
หะดีษว่าด้วยความสุขและความทุกข์ 4 ประการ
«ความสุข 4 ประการ 1- ภรรยาที่ดี 2- ที่อยู่อาศัยที่กว้างขวาง 3- เพื่อนบ้านที่ดี 4- พาหนะที่สะดวกสบาย ความอัปมงคล/ความทุกข์ 4 ประการ 1- เพื่อนบ้านที่ไม่ดี 2- ภรรยาที่ไม่ดี 3- พาหนะที่ไม่ดี 4- ที่อยู่อาศัยที่คับแคบ» (เศาะฮีหฺ อัต-ตัรฆีบ เลขที่ 1914)
ความสุข 4 ประการตามหะดีษ
- ภรรยาที่ดี — คู่ชีวิตที่ช่วยให้เรามั่นคง ทั้งในศาสนาและในชีวิตประจำวัน
- ที่อยู่อาศัยที่กว้างขวาง — บ้านที่ให้ความสะดวกและความสบายใจแก่ครอบครัว
- เพื่อนบ้านที่ดี — รอบกายที่ไม่หยิบยกข่าวร้ายหรือสร้างความเดือดร้อน
- พาหนะที่สะดวกสบาย — ความสะดวกในการเดินทาง ทำมาหากิน และไปปฏิบัติศาสนกิจ
ความอัปมงคลและความทุกข์ 4 ประการ
หะดีษยังเตือนถึงตรงข้ามของแต่ละข้อ ได้แก่ เพื่อนบ้านที่ไม่ดี ภรรยาที่ไม่ดี พาหนะที่ไม่ดี และที่อยู่อาศัยที่คับแคบ สิ่งเหล่านี้ล้วนเป็นความทุกข์ที่ค่อย ๆ กัดกร่อนความสุขในบ้าน และอาจทำให้เราห่างจากศาสนาโดยไม่รู้ตัว การให้ความสำคัญกับสภาพแวดล้อมที่เราอยู่จึงไม่ใช่เรื่องเล็ก
บทเรียนที่ได้จากหะดีษ
หะดีษนี้สอนให้เราดูแลสามด้านในชีวิตพร้อมกัน ประการแรกคือเลือกคู่ชีวิตและสมาชิกในบ้าน ประการที่สองคือรักษาความสัมพันธ์กับเพื่อนบ้าน และประการที่สามคือจัดสภาพที่อยู่อาศัยและยานพาหนะ ให้เอื้อต่อความดี การใช้ชีวิตอย่างพอดีนั้นสอดคล้องกับแนวทางที่เราเคยเสนอไว้ใน โลกดุนยาคือบททดสอบ ผู้มีปัญญาจึงต้องเตรียมใจให้พร้อมความอดทน เพราะความสุขในดุนยาเป็นเพียงบททดสอบที่ต้องใช้สติ เพราะไม่มีสิ่งใดในข้อเหล่านี้จะแทนที่การเป็น บ่าวที่ซื่อสัตย์ต่ออัลลอฮ์ได้
บทสรุป
ความสุขและความทุกข์ 4 ประการในหะดีษนี้ชี้ว่า ความสะดวกสบายในดุนยาเป็นเรื่องที่อัลลอฮ์ทรงจัดไว้ สำหรับผู้ที่พระองค์ทรงประสงค์ ผู้ศรัทธาจึงควรขอดุอาอ์ให้ได้มาซึ่งสิ่งที่พึงประสงค์เหล่านี้ และขอดุอาอ์ให้ห่างไกลจากความทุกข์ทั้งสี่ ขณะเดียวกันก็ต้องจำไว้ว่าหัวใจต้องไม่อิงกับความสุขทางดุนยา จนเกินพอดี เพราะปลายทางที่แท้จริงของเราคืออาคิเราะฮ์
Risalah Radio สถานีวิทยุสาส์นคุณธรรม FM 97.25 Mhz.